Website over de 23 grondrechten in de Grondwet

Nieuws

Hoge Raad verbiedt vereniging Martijn

(12.05.14) Nadat de rechtbank in 2012 de vereniging Martijn verboden had, vernietigde het gerechtshof in Leeuwarden dat besluit een jaar geleden en werd het verbod op Martijn opgeheven (zie vorig bericht). Inmiddels heeft de zaak voor de Hoge Raad gediend. Deze heeft op 18 april 2014 alsnog besloten dat de pedofielenvereniging moet worden verboden en ontbonden. De Hoge Raad oordeelde dat 'de vereniging de gevaren van seksueel contact met jonge kinderen bagatelliseert, dergelijke contacten zelfs verheerlijkt en haar opvattingen ook propageert'. Het hoogste rechtscollege vindt de bescherming van kinderen zo belangrijk dat het recht op vereniging ervoor moet wijken. Daarmee volgt de Hoge Raad de eerste uitspraak uit juni 2012.

De Hoge Raad refereert bij de beperking van het recht op vereniging aan het Europees recht. Het Europees hof in Straatsburg oordeelde eerder dat de vrijheid van vereniging preventief mag worden ingeperkt als er kennelijk essentiële waarden op het spel staan.
De gedachtegang van het Europese hof omgezet naar de zaak Martijn kun je als volgt samenvatten: Het gerechtshof stelde dat Martijn niet verboden hoefde te worden, omdat onze maatschappij sterk genoeg is om met deze meningen om te kunnen gaan. Na zo’n rechterlijke uitspraak zou echter de mening in de maatschappij kunnen postvatten dat de overheid deze opvattingen legitiem vindt. Het is daarom zaak preventief in te grijpen en de vereniging te verbieden en te ontbinden.

Reactie ministerie
Het ministerie van Veiligheid en Justitie toonde zich tevreden met het arrest. Een woordvoerder verklaarde: 'Wij zien dit als een steun in de rug voor ons beleid om kinderen te beschermen tegen seksueel misbruik door volwassenen'.

Commentaar NRC-Handelsblad
In een redactioneel commentaar van 22.04.14 merkte NRC-Handelsblad het volgende op: 'Hoewel de doelstelling van de vereniging louter afkeuring verdient, wordt met een verbod toch een te zwaar middel toegepast. In een vrije samenleving moet het ook mogelijk zijn om rondom ongewenste, schokkende en zelfs schadelijke opvattingen een vereniging te organiseren. Zolang de doelstellingen en de feitelijke handelingen van de leden binnen de wet blijven. Het criterium tot nu luidde: er mag geen sprake zijn van een feitelijke ontwrichting van de samenleving door de vereniging. Dat betekende tot nu toe dat bijvoorbeeld de Hells Angels niet door de rechter niet verboden werden.’
De krant vervolgt: ‘De vereniging Martijn wordt verboden vanwege de mogelijke toekomstige ontwrichtende effecten. Dus niet om wat ze nu doet maar om wat ze zou kunnen veroorzaken. Dus een nieuwe stok voor het Openbaar Ministerie om ook andere verenigingen preventief mee te slaan. Intussen voegt de Hoge Raad zich naadloos in de publieke afwijzing van pedofilie. Kennelijk moet de kloof met de burger ook weer niet te groot worden.' De redactie besluit met: 'Die burger kan daar nog spijt van krijgen.'

Reactie Van Beek
In Trouw gaat de seksuoloog en cultuurfilosoof Erik van Beek nog een stapje verder, als hij het heeft over een rechterlijke dwaling: 'Misbruik van kinderen is al lang verboden (artikelen 244 tot en met 249 Wetboek van strafrecht), het opofferen van het recht van vereniging is wel een heel hoge prijs’.
Daders en slachtoffers hebben volgens Van Beek last van een maatschappelijke hysterie over pedofilie waar de Hoge Raad volgens hem in meegaat.

bron Persbericht Hoge Raad 02.04.2013. Klik hier voor de complete tekst van het persbericht.
grondrechten Artikel 7 Grondwet (en 10 EVRM) en Artikel 8 Grondwet (en 11 EVRM)
teksten vonnissen 27.06.12 uitspraak Rechtbank Assen, 02.04.13 uitspraak Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden  18.04.14 uitspraak Hoge Raad

Uitgelicht

Rechter als schuldige

In februari zette de rechter een streep door een inreisverbod voor drie conservatieve islamitische predikers dat de ministers Faber en Van Weel hadden uitgevaardigd. Minister Faber noemde de uitspraak van de rechter  'een zwarte dag’, Van Weel had het over 'een teleurstellende uitkomst'. De rechter werd in de socials zwaar onder vuur genomen.

Voorzitter Marc Flierstra van de Vereniging voor Rechtspraak hekelde in Trouw van 25 februari 2025 de reactie van beide ministers: ‘Door dit soort uitspraken denken mensen dat het door deze rechter komt dat de haatpredikers Nederland in mochten. De ministers zijn zo medeschuldig aan het creëren van een klimaat waarbij deze rechter als schuldige wordt gezien. Het probleem lag bij het besluit van de ministers. Die hebben hun huiswerk niet goed gedaan. Als je dat nalaat, moet je vervolgens niet verbaasd zijn als een rechter gewoon zijn werk doet en oordeelt: Zo kan het niet.’

De rechter geoordeeld dat de ministers onvoldoende hadden gemotiveerd waarom de drie sprekers een bedreiging voor de openbare orde waren.
(06.04.2025)

Bekijk oude afleveringen Uitgelicht

Nieuw verschenen

Van stem tot zetel voor 1 crop crop

Filip Moons

Van stem tot zetel

Van stem tot zetel laat leerlingen van de bovenbouw havo/vwo kennismaken met de wiskundige principes in het Nederlandse kiesstelsel. Denk aan begrippen als quotum, kiesdeler en restzetel. Filip Moons van het Freudenthal Instituut van de Universiteit van Utrecht laat de leerlingen zien welke wiskundige logica achter de Nederlandse democratie zit.

Van Stem tot zetel is inmiddels aflevering 76 in de Zebra-reeks . De boekjes laten de leerlingen kennismaken met het toepassen van wiskunde bij interessante onderwerpen die normaal gesproken niet in wiskundelessen aan de orde komen. (13.12.2025)

ISBN 9789050412155, Epsilon Uitgaven, Utrecht, 2025

Lees meer over nieuwe boeken!

 

Knipoog

Het voorkomen van het kwaad

Bij de behandeling van de asielwetten in de Eerste Kamer in april 2026 kwam ook de functie van de Eerste Kamer weer eens uitgebreid aan de orde. Een discussie die al in 1848 ontstond toen de liberale coryfeeën Johan Rudolph Thorbecke en Dirk Donker Curtius het volkomen oneens bleken over de toekomst van de Eerste Kamer.

Bij zijn pogingen om de Nederlandse staatsinrichting te hervormen was Thorbecke in 1848 stellig van plan om de Eerste Kamer op te heffen. Hij noemde deze ‘zonder grond en doel’.
Dat dat niet lukte, moet op het conto van minister Donker Curtius worden geschreven. In zijn biografie De man van 1848 over Dirk Donker Curtius schrijft Mathijs van de Waardt over deze kwestie (pag. 246):

Donker zocht in de Eerste Kamer een instelling voor 'bedaarde overweging'. De Eerste Kamer was 'een waarborg tegen overijling, eene beperking van hartstogten in onrustige tijden, een bolwerk voor de troon' en daarnaast 'een krachtigen steun der wet'.
Dat de Kamer zelf niet veel bewerkstelligde, maar een waarborg was, was voor Donker evident. Hij benadrukte nog eens ‘dat in het algemeen het nut eener Eerste Kamer, hoe ook zamengesteld, meer gelegen is in het voorkomen van het kwaad dan in het stichten van het goede.
(20.04.2026)

Bekijk oude afleveringen Knipoog