Website over de 23 grondrechten in de Grondwet

Nieuws

Algemene verordening gegevensbescherming van kracht

Op 25 mei jl. is in de EU de Algemene verordening gegevensbescherming van kracht geworden die burgers meer controle geeft over hoe hun gegevens worden gebruikt.

Na vier jaar onderhandelen en 3999 amendementen later kreeg de Europese Unie in april 2016 haar 'Europese Verordening (2016/679) betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens'.

De komst van de nieuwe verordening betekende dat Nederland de uit 2000 stammende Wet bescherming persoonsgegevens moest intrekken en dat ervoor in de plaats een nieuwe wet moest komen. Hetgeen in december 2017 geschiedde in de vorm van de Uitvoeringswet Algemene verordening gegevensbescherming. De AVG geldt niet alleen voor grote bedrijven, maar ook als kleine ondernemer of sportclub moet je je aan de regels houden.

De Europese landen spraken verder af dat er een overgangsperiode van twee jaar kwam om bedrijven en instellingen de gelegenheid te geven alle processen volgens de nieuwe regelgeving in te richten. Als datum voor de inwerkingtreding werd 25 mei 2018 afgesproken. Vanaf deze datum gelden dan ook in de hele Europese Unie de nieuwe regels gebaseerd op de Algemene verordening gegevensbescherming.

Belangrijkste regels AVG

  • Dataportabiliteit   De nieuwe wet maakt het eenvoudiger om je gegevens van het ene bedrijf naar het andere over te hevelen. Als je van Facebook naar een ander sociaal medium wilt overstappen, dan kun je je berichten en foto's meenemen. Facebook is verplicht deze data in een handzaam digitaal bestand aan te leveren.
  • Recht op inzage   Onder de vorige wet had je al recht om in te zien welke data een bedrijf over je heeft verzameld. Volgens de nieuwe wet mag dat bedrijf daar geen vergoeding meer voor vragen.
  • Expliciete toestemming   Hoewel de toestemming om van je data gebruik te maken ook al onder de oude wet verplicht was, moeten bedrijven volgens de nieuwe regels actiever communiceren wat zij met alle privédata doen en waarom ze bepaalde gegevens verzamelen en bewaren. Zo mag je alleen worden gemaild als je daar expliciet toestemming voor hebt gegeven.
  • Het recht om vergeten te worden   Bedrijven zijn verplicht gegevens te wissen die er niet langer toe doen.
  • Kinderen extra beschermd   De wet wil een extra bescherming voor kinderen, omdat die zich minder bewust zijn van de risico's. Om persoonlijke data van iemand onder de zestien te mogen gebruiken moet eerst toestemming aan ouders gevraagd moet worden.
  • Mens versus computer   Volgens de wet mag niemand de dupe worden van het 'computer zegt nee-principe'. Denk aan computers die een risicoanalyse maken als iemand een lening af wil sluiten. Of de aan jouw situatie aangepaste reclames die je op bepaalde sites te zien krijgt. De wet geeft gebruikers het recht om te eisen dat een mens uiteindelijk de beslissing neemt en dat een bedrijf nooit mag zeggen dat je geen lening krijgt, omdat de computer nee zegt.

Download tekst Europese Verordening (2016/679).

Download tekst Uitvoeringswet AVG.

Uitgelicht

Rechter als schuldige

In februari zette de rechter een streep door een inreisverbod voor drie conservatieve islamitische predikers dat de ministers Faber en Van Weel hadden uitgevaardigd. Minister Faber noemde de uitspraak van de rechter  'een zwarte dag’, Van Weel had het over 'een teleurstellende uitkomst'. De rechter werd in de socials zwaar onder vuur genomen.

Voorzitter Marc Flierstra van de Vereniging voor Rechtspraak hekelde in Trouw van 25 februari 2025 de reactie van beide ministers: ‘Door dit soort uitspraken denken mensen dat het door deze rechter komt dat de haatpredikers Nederland in mochten. De ministers zijn zo medeschuldig aan het creëren van een klimaat waarbij deze rechter als schuldige wordt gezien. Het probleem lag bij het besluit van de ministers. Die hebben hun huiswerk niet goed gedaan. Als je dat nalaat, moet je vervolgens niet verbaasd zijn als een rechter gewoon zijn werk doet en oordeelt: Zo kan het niet.’

De rechter geoordeeld dat de ministers onvoldoende hadden gemotiveerd waarom de drie sprekers een bedreiging voor de openbare orde waren.
(06.04.2025)

Bekijk oude afleveringen Uitgelicht

Nieuw verschenen

Van stem tot zetel voor 1 crop crop

Filip Moons

Van stem tot zetel

Van stem tot zetel laat leerlingen van de bovenbouw havo/vwo kennismaken met de wiskundige principes in het Nederlandse kiesstelsel. Denk aan begrippen als quotum, kiesdeler en restzetel. Filip Moons van het Freudenthal Instituut van de Universiteit van Utrecht laat de leerlingen zien welke wiskundige logica achter de Nederlandse democratie zit.

Van Stem tot zetel is inmiddels aflevering 76 in de Zebra-reeks . De boekjes laten de leerlingen kennismaken met het toepassen van wiskunde bij interessante onderwerpen die normaal gesproken niet in wiskundelessen aan de orde komen. (13.12.2025)

ISBN 9789050412155, Epsilon Uitgaven, Utrecht, 2025

Lees meer over nieuwe boeken!

 

Knipoog

Het voorkomen van het kwaad

Bij de behandeling van de asielwetten in de Eerste Kamer in april 2026 kwam ook de functie van de Eerste Kamer weer eens uitgebreid aan de orde. Een discussie die al in 1848 ontstond toen de liberale coryfeeën Johan Rudolph Thorbecke en Dirk Donker Curtius het volkomen oneens bleken over de toekomst van de Eerste Kamer.

Bij zijn pogingen om de Nederlandse staatsinrichting te hervormen was Thorbecke in 1848 stellig van plan om de Eerste Kamer op te heffen. Hij noemde deze ‘zonder grond en doel’.
Dat dat niet lukte, moet op het conto van minister Donker Curtius worden geschreven. In zijn biografie De man van 1848 over Dirk Donker Curtius schrijft Mathijs van de Waardt over deze kwestie (pag. 246):

Donker zocht in de Eerste Kamer een instelling voor 'bedaarde overweging'. De Eerste Kamer was 'een waarborg tegen overijling, eene beperking van hartstogten in onrustige tijden, een bolwerk voor de troon' en daarnaast 'een krachtigen steun der wet'.
Dat de Kamer zelf niet veel bewerkstelligde, maar een waarborg was, was voor Donker evident. Hij benadrukte nog eens ‘dat in het algemeen het nut eener Eerste Kamer, hoe ook zamengesteld, meer gelegen is in het voorkomen van het kwaad dan in het stichten van het goede.
(20.04.2026)

Bekijk oude afleveringen Knipoog